Uzlaştırma Nedir? Haklarınızı ve Süreci Anlayın.
Uzlaştırma, şüpheli/sanık ile mağdur veya suçtan zarar gören arasında, tarafsız bir uzlaştırmacı eşliğinde yürütülen ve tarafların özgür iradeleriyle anlaşmasını amaçlayan bir uyuşmazlık çözüm yöntemidir.
Uzlaştırmacı mısınız? Giriş yapın veya uygulamayı indirin.
Mağdur ücret ödemez
Uzlaştırma ücreti ve giderlerinden mağdur, katılan veya suçtan zarar gören hiçbir şekilde sorumlu değildir; bu giderler Devlet Hazinesi’nden karşılanır.
Görüşmeler gizlidir
Uzlaştırma müzakereleri gizli yürütülür. Burada yapılan açıklamalar hiçbir soruşturma, kovuşturma veya davada delil olarak kullanılamaz.
İrade özgürdür
Süreç tarafların kabulüyle başlar; kimse uzlaşmaya zorlanamaz. Kabul, mağdur için hak kaybı veya şüpheli/sanık için suç ikrarı anlamına gelmez.
Bu süreç sizinle mi ilgili?
Uzlaştırmada rolünüz, haklarınızı ve sürecin sizin için ne ifade ettiğini belirler.
Mağdur / suçtan zarar gören
Suçtan zarar gördünüz ve size uzlaşma teklif edildi.
- Uzlaştırma için hiçbir ücret veya gider ödemezsiniz.
- Teklifi kabul edip görüşmeye katılmanız haklarınızdan vazgeçtiğiniz anlamına gelmez.
- Uzlaşma sağlanana kadar bu yöndeki iradenizden her zaman vazgeçebilirsiniz.
- Uzlaşırsanız belirlenen haklarınızı yargılama sürecine girmeden alırsınız.
Şüpheli / sanık
Hakkınızda uzlaştırma kapsamında bir suç isnadı var.
- Teklifi kabul etmeniz suçu kabul ettiğiniz anlamına gelmez.
- Uzlaşma sağlanır ve edimi yerine getirirseniz hakkınızda kovuşturmaya yer olmadığına veya düşmeye karar verilir.
- Bu karar adlî sicile (sabıka kaydına) işlenmez.
- Müzakerede söyledikleriniz hiçbir soruşturma veya davada delil olarak kullanılamaz.
Suça sürüklenen çocuğun velisi
Çocuğunuz suça sürüklenen çocuk (SSÇ) olarak sürece dâhil.
- Mağdurun gerçek kişi veya özel hukuk tüzel kişisi olması koşuluyla, üst sınırı üç yılı geçmeyen suçlarda da uzlaştırma mümkündür.
- Çocuğun kanunî temsilcisi olarak müzakerelere katılabilirsiniz.
- Uzlaşma sağlanırsa çocuk hakkında da kayıt adlî sicile işlenmez.
Hangi Suçlar Uzlaştırmaya Tabidir?
a) Şikâyete bağlı suçlar
Soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı suçlar.
b) Sayılan TCK suçları
Şikâyete bağlı olup olmadığına bakılmaksızın TCK’da yer alan; kasten yaralama, taksirle yaralama, tehdit, konut dokunulmazlığının ihlali, iş ve çalışma hürriyetinin ihlali, hırsızlık, güveni kötüye kullanma, dolandırıcılık, suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi, çocuğun kaçırılması ve alıkonulması, ticari sır ve benzeri bilgi veya belgelerin açıklanması suçları.
c) Suça sürüklenen çocuklar (SSÇ)
Mağdurun veya suçtan zarar görenin gerçek ya da özel hukuk tüzel kişisi olması koşuluyla, suça sürüklenen çocuklar bakımından ayrıca üst sınırı üç yılı geçmeyen hapis veya adli para cezasını gerektiren suçlar.
Uzlaştırma Yoluna Gidilemeyen Hâller
- Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda uzlaştırma yoluna gidilemez.
- Israrlı takip suçunda uzlaştırma yoluna gidilemez.
- Hakaret suçunda uzlaştırma yoluna gidilemez (7571 s.K., 24/12/2025).
- Uzlaştırma kapsamındaki bir suç, kapsam dışı başka bir suçla aynı mağdura karşı birlikte işlenmişse uzlaşma hükümleri uygulanmaz.
- Diğer kanunlardaki suçlarda (şikâyete bağlı olanlar hariç) uzlaştırma için kanunda açık hüküm bulunması gerekir.
Süreç Nasıl İşler?
Soruşturma evresinde (savcılık) uzlaştırma dört adımda ilerler.
1. Teklif
Uzlaştırmacı, taraflara uzlaşma teklifinde bulunur ve sürecin mahiyetini, kabul/red sonuçlarını anlatır.
2. Cevap süresi
Teklif tarihinden itibaren yedi gün içinde karar bildirilmezse teklif reddedilmiş sayılır.
3. Müzakere
Kabul hâlinde müzakereler gizli yürütülür; açıklamalar hiçbir soruşturma/kovuşturmada delil olarak kullanılamaz.
4. Sonuç
Uzlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığına, kovuşturmada düşmeye karar verilir; kayıt adlî sicile işlenmez.
CMK m.254 — Mahkeme Tarafından Uzlaştırma
Kamu davası açıldıktan sonra (kovuşturma evresinde) uzlaştırma.
(1) Dosyanın büroya gönderilmesi
Kamu davası açıldıktan sonra kovuşturma konusu suçun uzlaşma kapsamında olduğu anlaşılırsa, dosya 253. maddedeki esas ve usule göre işlem yapılmak üzere uzlaştırma bürosuna gönderilir.
(2) Uzlaşmanın sonucu
Uzlaşma gerçekleşir ve edim def’aten yerine getirilirse davanın düşmesine karar verilir. Edim ileri tarihe bırakılır, taksite bağlanır veya süreklilik arz ederse durma kararı verilir; durma süresince zamanaşımı işlemez. Gerekler yerine getirilmezse yargılamaya kaldığı yerden devam olunur.
Kabul Edersem? Reddedersem?
Kararınızı vermeden önce her iki seçeneğin sonuçlarını bilin.
Uzlaşmayı kabul ederseniz
- Müzakereler başlar; taraflar bir edim üzerinde (veya edimsiz) özgürce anlaşmaya çalışır.
- Anlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığına, kovuşturmada düşmeye karar verilir.
- Bu karar adlî sicile (sabıka kaydına) işlenmez.
- Mağdur, belirlenen haklarını yargılama sürecine girmeden alır.
- Şüpheli/sanık edimini yerine getirmezse uzlaştırma raporu, İİK m.38 uyarınca ilâm niteliğinde belge sayılır ve icra edilebilir.
Uzlaşmayı reddederseniz
- Uzlaştırma süreci işlemez; soruşturma veya kovuşturma olağan şekilde devam eder.
- Teklif tarihinden itibaren yedi gün içinde cevap verilmezse teklif reddedilmiş sayılır.
- Reddetmek hak kaybına yol açmaz; haklarınızı yargılama yoluyla aramaya devam edebilirsiniz.
- Taraflardan birinin görüşmelere katılmaması hâlinde uzlaşma kabul edilmemiş sayılır.
Uzlaşmayı Kabul veya Reddetmenin Hukukî Sonuçları
Uzlaşma teklif formunun (D) bölümünde taraflara aşağıdaki hususlar anlatılır. Uzlaştırmanın mahiyetini ve sonuçlarını bilmek, kararınızı özgürce vermeniz için önemlidir.
Uzlaşma, tarafların özgür iradeleriyle belirleyeceği bir edim karşılığında veya edimsiz olarak anlaşmalarıdır.
Uzlaştırma süreci tarafların kabulüyle başlar; taraflardan biri kabul etmezse süreç işlemez.
Taraflar, uzlaşma sağlanana kadar bu yöndeki iradelerinden her zaman vazgeçebilir.
Esas hakkındaki kararı taraflar kendileri verir; uzlaştırmacı yalnızca görüşmelerin yürütülmesini kolaylaştırır.
Uzlaştırmacı, Cumhuriyet başsavcılığı uzlaştırma bürosu tarafından görevlendirilen tarafsız ve bağımsız bir kişidir.
Uzlaştırma ücreti ve giderlerinden mağdur/katılan veya suçtan zarar gören hiçbir şekilde sorumlu değildir.
Uzlaşma sağlanırsa şüpheli/sanık uzlaştırma giderlerini ödemez; bu giderler Devlet Hazinesi’nden karşılanır.
Uzlaşma teklifinden itibaren yedi gün içinde karar bildirilmezse teklif reddedilmiş sayılır.
Uzlaştırma müzakereleri gizli yürütülür; açıklamalar hiçbir soruşturma, kovuşturma veya davada delil olarak kullanılamaz.
Mağdur veya suçtan zarar görenin teklifi kabul edip görüşme yapması, haklarından vazgeçtiği anlamına gelmez.
Şüpheli/sanığın teklifi kabul edip görüşme yapması, suçu kabul ettiği anlamına gelmez.
Müzakerelere uzlaştırmacı, taraflar ve kanunî temsilcileri ile müdafi ve vekil katılabilir.
Taraflardan herhangi birinin görüşmelere katılmaması hâlinde uzlaşma kabul edilmemiş sayılır.
Uzlaşma sağlanırsa mağdur, yargılama sürecine girmeksizin belirlenen haklarını alır.
Uzlaşma sağlanırsa mağdur; uzlaşma anında tespit edilemeyen veya sonradan ortaya çıkan zararlar hariç tazminat davası açamaz, açılmış dava varsa feragat etmiş sayılır.
Soruşturmada uzlaşma gerçekleşir ve edim yerine getirilirse kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir ve adlî sicile kaydedilmez; aksi hâlde kamu davası açılır.
Kovuşturmada uzlaşma gerçekleşir ve edim yerine getirilirse düşme kararı verilir ve adlî sicile kaydedilmez; aksi hâlde yargılamaya devam olunur.
Şüpheli/sanık edimini yerine getirmezse uzlaştırma raporu/uzlaşma belgesi, 2004 sayılı İİK m.38’deki ilâm niteliğinde belge sayılır ve mahkeme kararı gibi icra olunur.
Sık Sorulan Sorular
Uzlaştırmaya katılmak zorunda mıyım?
Hayır. Uzlaştırma gönüllülük esasına dayanır; kimse uzlaşmaya zorlanamaz. Teklifi reddedebilir veya uzlaşma sağlanana kadar her aşamada vazgeçebilirsiniz.
Uzlaşmak için para ödemem gerekir mi?
Mağdur, katılan veya suçtan zarar gören uzlaştırma ücreti ve giderlerinden hiçbir şekilde sorumlu değildir. Uzlaşma sağlanırsa şüpheli/sanık da bu giderleri ödemez; giderler Devlet Hazinesi’nden karşılanır.
Teklifi kabul edersem suçu kabul etmiş mi olurum?
Hayır. Şüpheli/sanığın teklifi kabul edip görüşmeye katılması suçu kabul ettiği anlamına gelmez. Aynı şekilde mağdurun kabulü de haklarından vazgeçtiği anlamına gelmez.
Cevap vermek için ne kadar sürem var?
Uzlaşma teklifinin yapıldığı tarihten itibaren yedi gününüz vardır. Bu süre içinde kararınızı bildirmezseniz teklif reddedilmiş sayılır.
Görüşmede söylediklerim aleyhime kullanılır mı?
Hayır. Uzlaştırma müzakereleri gizlidir ve burada yapılan açıklamalar hiçbir soruşturma, kovuşturma veya davada delil olarak kullanılamaz.
Uzlaşırsak ceza ve sicil ne olur?
Uzlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse soruşturma aşamasında kovuşturmaya yer olmadığına, kovuşturma aşamasında düşmeye karar verilir. Bu karar adlî sicile (sabıka kaydına) işlenmez.
Karşı taraf üzerine düşeni yapmazsa ne olur?
Şüpheli/sanık edimini yerine getirmezse uzlaştırma raporu/uzlaşma belgesi, 2004 sayılı İİK m.38 uyarınca ilâm (mahkeme kararı) niteliğinde belge sayılır ve icra yoluyla takip edilebilir.
Uzlaştırmacı kimdir, bir tarafı tutar mı?
Uzlaştırmacı, Cumhuriyet başsavcılığı uzlaştırma bürosu tarafından görevlendirilen tarafsız ve bağımsız bir kişidir. Karar vermez; yalnızca görüşmelerin sağlıklı yürütülmesini kolaylaştırır.
Uzlaştırmacı mısınız?
Dosyalarınızı yönetmek, belge üretmek ve süreçlerinizi takip etmek için Dijital Uzlaştırmacı uygulamasına giriş yapın.
Son güncelleme: 24 Aralık 2025 · 7571 sayılı Kanun (24/12/2025) değişiklikleri işlenmiştir.
Kaynak: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.253-254 (güncel hâli) ve Uzlaşma Teklif Formu. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı hukukî görüş niteliği taşımaz.